پایان نامه ارشد درباره : مبانی نظارت بر ولی فقیه و مسؤولیت وی از منظر فقه سیاسی

دانلود پایان نامه های ارشد


 

دانلود پایان نامه

عنوان پایان نامه : مبانی نظارت بر ولی فقیه و مسؤولیت وی از منظر فقه سیاسی

-1. عدم عصمت

از اعتقادات مذهب امامیه آن است که پیامبر و ائمّه­ی دین مبین اسلام، باید معصوم و برخوردار از مقام عصمت الهیه باشند که در مقام دریافت و تلقى وحى از عالم غیب و ابلاغ آن به مردم و همچنین بیان و تفسیر احکام الهى که به عنوان احکام واقعى مطرح است، تخلف یا خطا و اشتباه صورت نگیرد. این دو مقام هیچ یک از شؤون ولىّ فقیه نیست و به پیامبر (ص) و ائمه­ اطهار (ع) اختصاص دارد.

در ولایت فقیه، برخورداری از این مقام به دلیل اختصاص عصمت به ذوات مقدسه (ع) ممکن نیست. از این جهت در منصب ولایت فقیه، عدالت و تقوا شرط شده است. حال به بررسی این موضوع می­پردازیم که آیا معصوم نبودن ولیّ فقیه می­تواند دلیل و اساسی برای نظارت بر وی باشد؟

یکی از دلایلی که ضرورت نظارت را اثبات می­کند، احتمال خطا و اشتباه در رفتار افراد می­باشد. نظارت بر این پیش­فرض استوار است که احتمال خطا، نقص و انحراف در عملکرد زمامداران و صاحبان قدرت وجود دارد. به همین جهت، هدف اصلی نظارت جلوگیری از وقوع این موارد یا حداقل کاهش موارد آن می­باشد. بر این اساس، هر انسان غیر معصومی به نظارت نیاز دارد. در این مبنا، ضرورت نظارت بر معصومان به جهت داشتن ملکه­ی عصمت منتفی است؛ چرا که هدف از نظارت، از راه دیگری تحصیل شده است و با وجود آن، نظارت امری لغو و بیهوده خواهد بود.

با این وجود نکته­ی قابل توجه آن است که در بین سخنان حضرات معصومین (ع)، توصیه به پرسش­گری و انتقاد و خیرخواهی نسبت به خودشان وجود دارد. به عنوان نمونه، حضرت علی (ع) می­فرمایند: «فَلَا تَكُفُّوا عَن مَقَالَةً بِحَقٍّ أَوْ مَشُورَةً بِعَدْلٍ فَإِنِّي لَسْتُ فِي نَفْسِي بِفَوْقِ مَا أَنْ أُخْطِئَ وَ لَا آمَنُ ذَلِكَ مِنْ فِعْلِي إِلَّا أَنْ يَكْفِيَ اللَّهُ مِنْ نَفْسِي مَا هُوَ أَمْلَكُ بِهِ مِنِّي»[1]. یعنی: از گفتار حق یا نظرات عادلانه خوددارى نکنید. زیرا من به خودى خود برتر از آن که خطا کنم، نیستم و در کار خود از آن در امان نیستم. مگر آن­که خداوند آنچه را از من برخودم مالک‏تر و مسلط­تر است، کفایت و محافظت کند[2].

2-2. وجوب امر به معروف و نهی از منکر

امر به معروف و نهی از منکر «دو فریضه از مهم­ترین فرایض شرعی است که عقل نیز بر وجوب آن حکم می­کند و کتاب و سنت همواره مردم را بر انجام آن فراخوانده­اند و بقای دین و تداوم رسالت الهی و حفظ نظام و کیان مسلمانان بر انجام آن، مبتنی است»[3].

امر به معروف و نهى از منکر وظیفه‏ى مهمی است که اگر عملى گردد، یک شبکه­ی گسترده­ی فرهنگى و اجرایى از مجموعه­ی افراد ملّت به وجود مى‏آورد که در آن هر فردى در مقابل آنچه که در محیط اطرافش مى‏گذرد، بى­تفاوت نمى‏ماند. کارهاى نادرست را انکار می­کند و انجام دهنده‏اش را از آن برحذر مى‏دارد. زیرا مى‏داند در پرتو این وظیفه هم خود و هم جامعه­ی اسلامی رستگار مى‏شود. بنابراین مى‏توان گفت که امر به معروف و نهى از منکر که همان مسؤولیت «نظارت همگانى» است، به عنوان یکى از وظایف مؤمنان، جامعه را به سوى تمدن و پیشرفت و ترقى، سوق مى‏دهد.

ما در اینجا، از ادلّه­ی وجوب امر به معروف و نهی از منکر، مراتب، درجات شرایط و لوازم آن صرف­نظر کرده و به این بیان می­پردازیم که امر به معروف و نهی از منکر بر حاکمان اسلامی امری لازم و ضروریست و همین امر می­تواند مستند و دلیل مهمی برای نظارت بر ولیّ فقیه باشد.

[1]. ابو جعفر محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، چاپ چهارم، (تهران: دار الکتب الاسلامیة، 1365ه ش)، 8، 355.

[2]. البته این روایت شریفه و مشابه آن از احادیث، دلالتی بر نفی عصمت از ائمّه­ی­ اطهار (ع) پیامبر اکرم (ص) و سایر معصومین ندارد؛ گرچه ممکن است برخی از ظهور اولیه­ی آن چنین ظنی پیدا کنند؛ زیرا حضرت پس از این جمله که فرمودند: من خودم (با تکیه بر خودم) بالاتر از آن نیستم که خطا نکنم، می­فرمایند: مگر این­که خدا از من، آنچه را که خودش بیش از من اختیار دارد حفظ و کفایت کند. هیچ منافاتی ندارد که خداوند معصومین (ع) را همواره مورد کفایت و عنایت قرار داده باشد و ادلّه­ی عصمت نیز همین را اثبات می­کند و معتقدین به عصمت ائمّه (ع) هم معتقدند که این عصمت به لطف و کفایت حضرت حق است و کسی در حضور خداوند از خود چیزی ندارد.

[3]. حسینعلی منتظری، مبانی فقهی حکومت اسلامی، (مترجم: محمود صلواتی)، بی چا، (تهران: انتشارات سرایی، 1379ه ش)، 3، 338.


 

روی لینک زیر کلیک نکنید برای دیدن جزییات این پایان نامه به لینک انتهای صفحه مراجعه نمایید روی لینک زیر کلیک نکنید برای دیدن جزییات این پایان نامه به لینک انتهای صفحه مراجعه نمایید

 پایان نامه ارشد – مبانی نظارت بر ولی فقیه و مسؤولیت وی از منظر فقه سیاسی – سایت ارشدها – سایت ارشدها

 

 

روی لینک زیر کلیک نکنید برای دیدن جزییات این پایان نامه به لینک انتهای صفحه مراجعه نمایید روی لینک زیر کلیک نکنید برای دیدن جزییات این پایان نامه به لینک انتهای صفحه مراجعه نمایید

پایان نامه ارشد – مبانی نظارت بر ولی فقیه و مسؤولیت وی از منظر فقه سیاسی – سایت ارشدها – سایت ارشدها

برای دیدن جزئیات بیشتر ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل با فرمت ورد می توانید به لینک زیر مراجعه نمایید:

 دانلود از لینک زیر

 

دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد مبانی نظارت بر ولی فقیه و مسؤولیت وی از منظر فقه سیاسی